Thematische inspectie
Vrijheidsbeperkende maatregelen (VBM)
Een thematische audit is veelal onaangekondigd en zoomt in op 1 specifiek onderdeel van de werking.
Achtergrond
In de loop van 2017 werden de Vlaamse Kinder- en Jeugdspsychiatrische diensten onderworpen aan een thematische inspectieronde aangaande de toepassing van Vrijheidsbeperkende maatregelen (VBM). Zorginspectie wil de aandacht daarbij niet enkel toespitsen op de uitvoeringspraktijk van vrijheidsbeperkende maatregelen, maar ook richten op het preventieve beleid en het verbeterbeleid die op dat vlak gevoerd worden binnen de voorziening.
Alle afdelingen voor kinderpsychiatrie werden in de loop van eind 2016-medio 2017 bezocht en dit zowel in algemene als psychiatrische ziekenhuizen.
Deze inspectieronde heeft als doel:
- zicht te krijgen op een belangrijk deelaspect van de kwaliteit van zorg
- knelpunten te kennen en te objectiveren
- zien welke good practices inspirerend kunnen werken
- het verbeterbeleid aan te wakkeren of de sector te ondersteunen in zijn verbeterbeleid
- het aantal vrijheidsbeperkende maatregelen te doen dalen tot een strikt minimum
- te rapporteren aan de sector over de stand van zaken
- te rapporteren aan de burgers
- input te geven voor eventuele aanpassingen in het referentiekader voor de (psychiatrische) ziekenhuizen over het onderwerp vrijheidsbeperkende maatregelen
- input te geven voor de opmaak van een sectoroverschrijdend referentiekader over dit onderwerp
Meer info kan u vinden op de website van Zorginspectie: Thematische inspectie VBM
Rapport KPC Genk
Toelichting
Het Kinderpsychiatrisch Centrum werd door Zorginspectie bezocht op 24/03/2017. Middels gesprekken met medewerkers en patiënten, dossiercontrole en plaatsbezoek werd een globaal bilan opgemaakt van de werking van KPC ten opzichte van het gehanteerde evaluatiekader. Het verslag werd opmaakt op 27/03/2017, en na reactie van KPC werd het verslag gefinaliseerd en overgemaakt op 10/10/2017. Het verslag van een thematische inspectie evalueert een aantal punten in de werking op basis van een aan/afwezig principe. Wanneer een bepaald item niet in elke afdeling aanwezig is wordt dit omschreven als een werkpunt, als het op elke afdeling kon vastgesteld worden betreft het in het verslag een 'sterk punt'.
Globaal genomen onthouden we uit het verslag van de audit dat KPC voornamelijk werkpunten heeft met betrekking tot het verfijnen en verhelderen van de diverse procedures gerelateerd aan de toepassing van vrijheidsbeperkende maatregelen, waaronder fixatie en afzondering/separatie. Tevens achten we enkele infrastructurele aanpassingen nodig. In de afgelopen jaren werd in KPC sterk geïnvesteerd in het ontwikkelen van een preventief milieu met een actief verbeterbeleid rond de toepassing van VBM. Dit toont zich ook in het rapport van Zorginspectie, waarin deze elementen als sterke punten worden weerhouden. Hierbij werd voornamelijk nadruk gelegd op het creëren van een veilig en preventief klimaat die de nood aan toepassing van VBM zo sterk mogelijk terugdringt. Zo werd onder meer geïnvesteerd in een intensieve groepstraining Non-Violent Resistance (www.piresearch.nl), maar ook in het ontwikkelen van alternatieve omgangsvormen (bvb. zorgboerderij) die nieuwe mogelijkheden brengen om emoties te reguleren. De samenwerking met het Ziekenhuis Oost-Limburg aangaande urgente hulpverlening heeft specifieke aandacht voor het gezamenlijk voorkomen van escalerende problematieken. Deze investeringen zullen zich ook doorzetten in de komende jaren, en dit zowel inzake infrastructuur als beleid/omkadering. De werkgroep VBM is inmiddels al enkele jaren aan de slag en heeft het thema hoog op de agenda gebracht en gehouden.
KPC kent sinds enkele jaren aanhoudend dalende cijfers inzake toepassing van VBM. Alle vrijheidsbeperkende maatregelen worden in KPC zo snel mogelijk afgebroken wanneer het gevaar voor patiënt of omgeving geweken is. Afzondering met fixatie wordt uiterst zelden toegepast (eenmaal in de afgelopen twee jaar), en dit enkel wanneer geen andere veilige optie voorhanden is. Communicatie voor, tijdens, en na een maatregel, met patiënt én familie is daarbij voor ons essentieel. KPC hanteert een verbeterbeleid dat vertrekt vanuit de leefgroepen, maar tevens gedeeld en besproken wordt doorheen alle lagen van de organisatie, tot de Raad van Bestuur. We vertrekken voor deze besprekingen niet enkel vanuit incidenten, maar ook vanuit de cijfergegevens die nauwgezet worden bijgehouden en gedeeld. Deze cijfergegevens wensen we ook beschikbaar te stellen voor eenieder op eenvoudig verzoek (kwaliteit@kpc-genk.be).
Opvolging
Op 28/09/2018 werd KPC geïnformeerd dat de door Agentschap Zorg en Gezondheid gevraagde aanpassingen correct werden aangepakt. De ingestelde termijnen komen dan ook te vervallen. We blijven er ons echter bewust van dat het nog beter kan. Via onze website zullen we verder blijven informeren over de vorderingen op dit vlak en wensen we eenieder uit te nodigen om met ons ideeën, suggesties of feedback te delen.
Documenten
Definitief verslag Zorginspectie (11/10/2017)
Toelichting KPC bij het definitief verslag (23/10/2017)
Antwoord KPC na drie maanden (24/01/2018)
Opvolgingsverslag Zorg en Gezondheid na drie maanden (12/04/2018)